{{ __('Your cart') }}0
0,00 €
0
artikelen
0,00 €
Antimycotica zijn geneesmiddelen die specifiek ontwikkeld zijn om schimmelinfecties te behandelen en te voorkomen. Schimmels en gisten zijn micro-organismen die zich kunnen vermenigvuldigen op en in het menselijk lichaam, vooral in warme en vochtige omgevingen. Deze organismen kunnen verschillende soorten infecties veroorzaken, variërend van oppervlakkige huidaandoeningen tot ernstigere systemische infecties.
Antimycotica werken door de celwand of celmembraan van schimmels aan te vallen, waardoor deze micro-organismen afsterven of hun groei wordt geremd. Er bestaan verschillende werkingsmechanismen: sommige antimycotica verstoren de synthese van ergosterol (een belangrijk bestanddeel van de schimmelcelmembraan), terwijl andere de celwand direct beschadigen of essentiële enzymen blokkeren die nodig zijn voor de overleving van de schimmel.
In Nederland komen verschillende typen schimmelinfecties regelmatig voor. Huidschimmelinfecties, zoals ringworm en eczeem marginatum, treden vooral op in huidplooien en warme lichaamsdelen. Vaginale candida-infecties zijn zeer gebruikelijk bij vrouwen en worden gekenmerkt door jeuk, branderig gevoel en afscheiding.
Voetschimmel en nagelschimmel zijn hardnekkige aandoeningen die vooral voorkomen bij mensen die veel sporten of regelmatig in vochtige omgevingen verkeren, zoals zwembaden en kleedkamers. Mondspruw, veroorzaakt door Candida albicans, komt voor bij baby's, ouderen en mensen met een verzwakt immuunsysteem.
Het is belangrijk om antimycotica alleen te gebruiken bij bevestigde schimmelinfecties. Symptomen die kunnen duiden op een schimmelinfectie zijn onder andere:
Een juiste diagnose door een arts of apotheker is essentieel voordat u begint met een antimycotische behandeling. Verkeerd gebruik van deze medicijnen kan leiden tot resistentie, waardoor toekomstige behandelingen minder effectief worden.
Lokale antimycotica worden direct op de aangedane plek aangebracht en zijn de eerste keuze voor de meeste oppervlakkige schimmelinfecties. Crèmes en zalven zijn geschikt voor huidinfecties en bieden goede penetratie in de huid. Ze zijn gemakkelijk aan te brengen en hebben minimale bijwerkingen.
Sprays en poeders zijn bijzonder praktisch voor de behandeling van voetschimmel en voor gebruik in lichaamsdelen die moeilijk bereikbaar zijn. Deze vormen hebben ook een preventieve werking en helpen bij het droog houden van de behandelde gebieden. Vaginale tabletten en ovules worden specifiek gebruikt voor vaginale candida-infecties en bieden een gerichte behandeling met hoge concentraties werkzame stof ter plaatse.
Systemische antimycotica in de vorm van tabletten en capsules worden ingenomen wanneer lokale behandeling onvoldoende effectief is of bij uitgebreide infecties. Deze behandeling is vaak nodig bij hardnekkige nagelschimmelinfecties, terugkerende vaginale infecties, of wanneer meerdere lichaamsdelen tegelijk zijn aangedaan.
Het voordeel van systemische behandeling is dat het de infectie van binnenuit aanpakt en alle aangedane gebieden tegelijk behandelt. Nadelen kunnen bijwerkingen zijn zoals maagklachten en mogelijke interacties met andere medicijnen. Daarom is medisch advies bij systemische antimycotica altijd noodzakelijk.
Azolen, waaronder miconazol en clotrimazol, behoren tot de meest gebruikte antimycotica in Nederland. Deze stoffen zijn breed werkzaam tegen verschillende schimmelsoorten en zijn verkrijgbaar in verschillende toedieningsvormen. Ze werken door de ergosterolsynthese te remmen, wat essentieel is voor de schimmelcelmembraan.
Polyenen, zoals nystatine, worden vooral gebruikt voor candida-infecties, met name mondspruw en vaginale infecties. Deze medicijnen binden direct aan de schimmelcelmembraan en veroorzaken lekkage van celinhoud. Allylaminen, waarvan terbinafine het bekendste voorbeeld is, zijn bijzonder effectief tegen dermatofyten en worden vaak gebruikt bij hardnekkige huid- en nagelinfecties.
In Nederlandse apotheken en drogisterijen zijn verschillende effectieve antimycotica zonder recept verkrijgbaar. Canesten bevat clotrimazol en is zeer geschikt voor vaginale schimmelinfecties en huidschimmel. Mycostatin met nystatine werkt uitstekend tegen mondsproei en darmproblemen. Daktarin gel en crème met miconazol behandelt effectief voetschimmel en andere huidaandoeningen. Lamisil tabletten en crème bevatten terbinafine, een krachtige stof tegen hardnekkige nagelschimmel. Deze middelen zijn veilig voor zelfmedicatie bij duidelijke symptomen.
Voor ernstige of systemische schimmelinfecties schrijft de huisarts sterkere antimycotica voor. Fluconazol tabletten behandelen effectief vaginale candida en systemische infecties. Itraconazol capsules zijn bijzonder geschikt voor nagelschimmelinfecties en diepe mycosen. Ketoconazol wordt voorgeschreven bij chronische schimmelinfecties en seborrheïsch eczeem. Deze medicijnen vereisen medisch toezicht vanwege mogelijke bijwerkingen en interacties.
Nederlandse apotheken bieden zowel bekende merkproducten als voordelige generieke alternatieven aan. Originele merken zoals Canesten, Daktarin en Lamisil hebben bewezen effectiviteit. Generieke versies bevatten dezelfde werkzame stoffen tegen lagere kosten. De kwaliteit wordt streng gecontroleerd door het CBG, waardoor generieke antimycotica even effectief zijn als merkproducten bij aanzienlijke kostenbesparing.
Voor optimale resultaten moet u crèmes en zalven correct aanbrengen op schone, droge huid. Behandel het aangedane gebied en 2 centimeter gezonde huid eromheen. De meeste lokale antimycotica worden tweemaal daags gedurende 2-4 weken aangebracht. Belangrijk is om strikte hygiëne te handhaven tijdens de behandeling:
Orale antimycotica volgen specifieke doseringschema's die nauwkeurig moeten worden gevolgd. Fluconazol wordt meestal eenmalig of wekelijks ingenomen, terwijl itraconazol dagelijks gedurende weken nodig kan zijn. Sommige middelen werken beter met voedsel, andere op nuchtere maag. De volledige behandelingsduur van 6-12 weken moet worden voltooid, ook als symptomen eerder verdwijnen, om herval te voorkomen.
Tijdens zwangerschap en borstvoeding zijn niet alle antimycotica veilig. Lokale behandelingen hebben de voorkeur boven orale middelen. Raadpleeg altijd uw arts of apotheker voordat u antimycotica gebruikt tijdens deze perioden.
Bij kinderen kunnen dosisaanpassingen nodig zijn. Sommige middelen zijn niet geschikt voor bepaalde leeftijdsgroepen. Volg altijd de aanbevelingen voor pediatrisch gebruik en consulteer bij twijfel een zorgverlener.
Ouderen kunnen gevoeliger zijn voor bijwerkingen. Bij verminderde immuniteit of onderliggende aandoeningen is extra voorzichtigheid geboden bij het gebruik van antimycotica.
Lokale antimycotica kunnen huidirritatie, roodheid of brandend gevoel veroorzaken. Orale antimycotica kunnen leiden tot maagklachten, hoofdpijn of leverproblematiek. Allergische reacties zoals uitslag of zwelling kunnen optreden. Stop de behandeling bij ernstige bijwerkingen en raadpleeg uw arts. Lichte lokale irritatie verdwijnt meestal na enkele dagen gebruik.
Orale antimycotica kunnen interacties aangaan met bloedverdunners, diabetes medicatie en bepaalde hartritmemedicijnen. Sommige middelen kunnen de werking van anticonceptiepil beïnvloeden. Vermeld bij uw apotheker alle medicijnen die u gebruikt, inclusief vrij verkrijgbare middelen. Dit voorkomt ongewenste wisselwerkingen.
Gebruik geen antimycotica bij bekende overgevoeligheid voor de werkzame stof. Bij ernstige leveraandoeningen zijn orale middelen vaak gecontraïndiceerd. Bepaalde hartritmestoornissen vormen een contra-indicatie voor sommige antimycotica. Raadpleeg altijd de bijsluiter voor specifieke contra-indicaties.
Maak altijd de volledige kuur af, ook als symptomen verdwijnen. Onderbreking kan leiden tot terugkeer van de infectie. Zorg voor goede hygiëne tijdens behandeling en was handen na het aanbrengen. Gebruik schone handdoeken en wissel ondergoed dagelijks. Raadpleeg uw arts als er na een week geen verbetering optreedt.
Voorkom schimmelinfecties door dagelijkse lichaamshygiëne en het drooghouden van vochtgevoelige gebieden zoals tenen en huidplooien. Draag ademende, katoenen kleding en wissel deze regelmatig. Zorg voor goede ventilatie in vochtige ruimtes en gebruik slippers in gemeenschappelijke douches.
Zoek medische hulp bij terugkerende infecties, uitbreiding van de infectie of wanneer na twee weken behandeling geen verbetering optreedt. Ook bij koorts, pus of rode strepen rondom de infectie is direct medisch advies noodzakelijk.
